Göz Kapağı Kitleleri Hakkında

Göz kapaklarında çeşitli iyi huylu kitleler oluşabilir. Bu kitlelerin büyük çoğunluğu zararsız olmakla birlikte, bazıları görsel rahatsızlık verebilir, görmede mekanik engel oluşturabilir veya nadiren kötü huylu bir lezyonu taklit edebilir. Doğru tanı ve uygun tedavi yaklaşımı önemlidir.

Şalazyon (Meibomian Bez Kisti)

Şalazyon, göz kapağındaki meibomian (yağ) bezlerinin tıkanmasıyla oluşan kronik granülomatöz bir inflamasyondur. En sık görülen kapak kitlesidir. Genellikle ağrısız, yuvarlak ve sert bir nodül olarak hissedilir.

Şalazyon nasıl oluşur?

Meibomian bezi kanalı tıkandığında bez salgısı dışarı akamaz ve bezin içinde birikir. Bu birikim çevredeki dokularda kronik bir inflamatuar reaksiyona neden olur. Blefarit (kapak kenarı iltihabı), rozase ve yağlı cilt yapısı şalazyon oluşumuna yatkınlığı artırır.

Şalazyon tedavisi

• Konservatif tedavi: Sıcak kompres (günde 3-4 kez, 10-15 dakika) ve kapak masajı ilk basamak tedavidir. Kapak hijyeni düzenli uygulanmalıdır. Küçük şalazyonlar 2-4 hafta içinde gerileyebilir.
• İntralezyonel steroid enjeksiyonu: Orta büyüklükteki şalazyonlarda kitle içine steroid enjeksiyonu uygulanabilir. Tek enjeksiyonla %60-80 oranında küçülme veya kaybolma bildirilmektedir.
• Cerrahi küretaj: Konservatif tedaviye yanıt vermeyen, büyük veya uzun süredir devam eden şalazyonlarda uygulanır. Kapağın iç yüzünden (konjunktival yaklaşım) kesi yapılarak kitle içeriği boşaltılır ve kapsülü kürete edilir. İşlem lokal anestezi altında yapılır ve dıştan iz bırakmaz.

Epidermoid Kist

Epidermisin (cildin üst tabakası) cilt altına gömülmesiyle oluşan, keratin dolgulu iyi huylu kitlelerdir. Yavaş büyür, genellikle ağrısızdır ve cilt altında yuvarlak, hareketli bir nodül olarak ele gelir. Tedavisi, kist duvarının tamamıyla cerrahi olarak çıkarılmasıdır. Duvar tam çıkarılmazsa nüks görülebilir.

Papillom

Papillomlar, cilt renginde veya hafif pembe, saplı veya geniş tabanlı yumuşak kitlelerdir. Göz kapağında en sık görülen iyi huylu tümördür. İnsan papilloma virüsü (HPV) ile ilişkili olabilir. Genellikle kozmetik kaygı nedeniyle veya mekanik irritasyon yapıyorsa cerrahi olarak çıkarılır.

Molluskum Kontagiyozum

Poxvirus ailesine ait bir virüsün neden olduğu küçük, yuvarlak, ortası çukur (göbekli) papüllerdir. Çocuklarda daha sık görülür. Kapak kenarına yakın lezyonlar kronik foliküler konjonktivite neden olabilir. Tedavide küretaj, kriyoterapi veya eksizyondan yararlanılır.

Nevüs (Ben)

Melanosit kaynaklı pigmente (kahverengi-siyah) veya amelanotik (renksiz) lezyonlardır. Doğuştan var olabilir veya sonradan gelişebilir. Uzun süre boyut ve renk değişikliği göstermeyen nevüsler genellikle zararsızdır. Boyut artışı, renk değişimi, kenar düzensizliği veya kirpik kaybı gibi uyarı işaretleri varsa biyopsi ile değerlendirilmelidir.

Dermoid Kist

Konjenital (doğuştan) gelişimsel kistlerdir. Embriyonal dönemde kemik sütur hatları boyunca dermal elemanların gömülmesiyle oluşur. En sık kaş dış ucunda (superolateral orbital rim) görülür. Sert, hareketli ve ağrısız bir kitle olarak ele gelir. Tedavisi cerrahi eksizyondur.

Ksantelazma ile İlişki

Göz kapağında görülen sarımsı plaklar ksantelazma olarak adlandırılır. Ksantelazmalar lipid (kolesterol) birikimine bağlı oluşan ve ayrı bir klinik antite olan lezyonlardır. Diğer kapak kitlelerinden farklı olarak sarı renkli, düz veya hafif kabarık plaklar şeklindedir ve tedavi yaklaşımları farklıdır.

Ne Zaman Biyopsi Gerekir?

İyi huylu görünümlü bir kitle bile bazı durumlarda kötü huylu bir lezyonu taklit edebilir. Aşağıdaki durumlarda biyopsi düşünülmelidir:

• Hızlı büyüyen veya son dönemde belirgin değişen kitle
• Kitle çevresinde kirpik kaybı (madarozis)
• Kanama, ülserasyon veya kabuklanma
• Tedaviye dirençli, tekrarlayan şalazyon
• Düzensiz kenarlı veya atipik görünümlü lezyon
• Pigmentasyonda değişiklik gösteren nevüs

Kötü huylu kapak tümörleri hakkında detaylı bilgi için Göz Kapağı Tümörleri sayfasını inceleyebilirsiniz.

İlgili Tedaviler