Dermatoşalazis Nedir?

Dermatoşalazis (dermatochalasis), göz kapağı cildinin elastikiyetini kaybederek gevşemesi ve fazlalık oluşturmasıdır. En sık üst göz kapaklarında görülür; ancak alt kapaklarda da gelişebilir. Yaşlanma sürecinin doğal bir parçası olarak kabul edilir.

Cilt ile birlikte orbikülaris kası ve orbital septum da gevşer; bu durum yağ dokusu öne doğru herniasyonuna ve kapak kalınlaşmasına katkıda bulunabilir. Sonuçta kapağın üst kenarında cilt kıvrımı oluşur ve ileri vakalarda bu kıvrım kirpik çizgisine kadar sarkabilir.

Dermatoşalazis ve Ptoz Ayrımı

Dermatoşalazis sıklıkla göz kapağı düşüklüğü (ptoz) ile karıştırılır. İkisi arasındaki temel fark:

• Dermatoşalazis: Fazla olan cilttir; kapağı açan kas (levator) normal çalışır. Sarkık cilt kapağın üzerine düşer.
• Ptoz: Kapağı kaldıran kas zayıftır veya tendonu uzamıştır; kapak kenarı normalden aşağıda durur.

Her iki durum aynı hastada bir arada bulunabilir. Muayenede cildi yukarı kaldırarak (finger elevating test) kapak kenarı pozisyonu değerlendirilir; altta ptoz da varsa tedavi planı buna göre genişletilir.

Nedenleri ve Risk Faktörleri

• Yaşlanma: Kollajen ve elastin liflerinin dejenerasyonu en temel nedendir. 40 yaş üzerinde sıklığı artar.
• Genetik yatkınlık: Ailede erken yaşta kapak sarkması öyküsü olan bireylerde daha erken başlayabilir.
• Güneş hasarı: Kronik UV maruziyeti cilt elastikiyetinin kaybını hızlandırır.
• Sigara: Cilt yaşlanmasını hızlandıran en önemli çevresel faktörlerden biridir.
• Atopik dermatit ve kronik göz kaşıntısı: Tekrarlayan mekanik travma kapak cildinin esnekliğini bozabilir.

Fonksiyonel ve Estetik Endikasyon

Dermatoşalazis tedavisi iki ana endikasyonla değerlendirilir:

Fonksiyonel endikasyon

• Üst görüş alanının belgelenebilir şekilde kısıtlanması
• Sarkan cildin kirpik çizgisine ulaşarak görüş aksını engellemesi
• Cilt kıvrımı altında nem birikmesi ve tekrarlayan kapak dermatiti
• Okuma veya araç kullanma gibi günlük aktivitelerde güçlük

Fonksiyonel endikasyon varlığında görüş alanı testi (perimetri) yapılır. Test, kapak band ile kaldırılmadan ve kaldırıldıktan sonra tekrarlanır; üst görüş alanındaki fark belgeler. Bu belgeleme sigorta başvuruları için de gerekli olabilir.

Estetik endikasyon

• Göz kapağında ağır ve yorgun görünüm
• Kapak kıvrımının kaybolması ve göz makyajının uygulanamaması
• Yaşlı ve halsiz bir ifade (hasta böyle hissetmediğinde bile)

Tedavi: Üst Kapak Blefaroplastisi

Dermatoşalazis tedavisinde altın standart üst kapak blefaroplastisidir. Bu cerrahi işlemde fazla cilt (ve gerekirse orbikülaris kası şeridi ve hernie yağ dokusu) dikkatli ölçümlerle çıkarılır.

1. Ameliyat öncesi işaretleme: Çıkarılacak cilt miktarı pinch testi ile belirlenir. Aşırı cilt alınması kapak kapanma güçlüğüne (lagoftalmos) yol açabileceğinden dikkatli ölçüm kritiktir.
2. Lokal anestezi: İşlem genellikle lokal anestezi ve sedasyon altında yapılır.
3. Eksizyon: Fazla cilt elips şeklinde çıkarılır. Gerekirse orbikülaris kasından ince bir şerit alınır ve öne hernie olan yağ dokusu düzeltilir.
4. Kapatma: İnce dikişlerle kapak kıvrımı boyunca kapatılır. Kesi çizgisi doğal kapak kıvrımına yerleştirilir.

İşlem her iki göz için toplam yaklaşık 45-60 dakika sürer. Hasta aynı gün taburcu edilir.

İyileşme Süreci

İlgili Tedaviler